Een ouderschapsplan opstellen met een mediator

Wat is een ouderschapsplan en waarom is het verplicht?

Wanneer u gaat scheiden of uit elkaar gaat en kinderen heeft jonger dan 18 jaar. Dan moet u samen een ouderschapsplan maken waarin u afspraken maakt over de verzorging en opvoeding van uw kind/kinderen.

Wat moet er in een ouderschapsplan staan?

In het plan moeten in ieder geval de volgende afspraken staan:

• Hoe u de zorg en opvoeding verdeelt van het kind;
• De betrokkenheid van het kind bij het ouderschapsplan;
• Een informatieregeling: hoe en hoe vaak u elkaar informeert over het kind;
• Hoe u beslissing neemt over belangrijke onderwerpen over het kind: denk aan school- of sportkeuze.
• Hoe u de kosten van de verzorging en opvoeding van het kind verdeelt.

Hiernaast is het verstandig nog meer regelingen op te nemen in het ouderschapsplan. Denk hierbij bijvoorbeeld aan regels over het voorstellen van nieuwe partners aan het kind of op welk adres het kind zal worden ingeschreven.

Het belang van een ouderschapsplan

Vroeger konden ouders scheiden zonder dat er afspraken waren gemaakt over de kinderen. Hierdoor kwamen kinderen vaak knel te zitten tussen de ouders. Tegenwoordig is het maken van afspraken over de kinderen om die reden een verplichting. Hierdoor kan onduidelijkheid voorkomen worden en zijn beide ouders gehouden aan de gemaakte afspraken.

Zorg- en opvoedingstaken verdelen

In het plan spreekt u samen af hoe u de zorg en opvoeding van het kind verdeelt na scheiding. U kunt kiezen voor co-ouderschap of een omgangsregeling. Bij co-ouderschap verdeelt u de zorg- en opvoedingstaken van het kind gelijk. U kunt er ook voor kiezen dat het kind bij één van u gaat wonen. Dan moet u een regeling opnemen waarin wordt bepaald hoe vaak het kind de andere ouder ziet. Hiervoor geldt geen standaardregeling, u kunt hierover samen beslissen.

Communicatie tussen ouders

Wanneer u uit elkaar gaat is het belangrijk dat u elkaar blijft informeren en raadplegen over belangrijke onderwerpen betreffende het kind. Wanneer u beiden het gezag heeft over het kind dient u belangrijke beslissingen over het kind altijd gezamenlijk te nemen. In het ouderschapsplan kunt u vastleggen hoe u contact houdt en op welke manier u beslissingen neemt. Zo voorkomt u eventuele discussies en weet u wat u kunt verwachten.

Financiële afspraken in het ouderschapsplan

Als ouder bent u verplicht te voorzien in de kosten van verzorging en opvoeding van uw kind onder de 21 jaar. Om die reden is het belangrijk een goede regeling te treffen over de verdeling hiervan. Ook is het belangrijk om de verdeling van toekomstige kosten alvast op te nemen in het ouderschapsplan. Denk hierbij aan studiekosten.

Hoe betrek je het kind bij het ouderschapsplan?

Het is belangrijk om het kind te betrekken bij het opstellen van het ouderschapsplan. Dit hangt uiteraard af van de leeftijd van het kind. Als het kind ouder wordt is het goed om zijn/haar mening zwaar mee te laten wegen en hierin niet te sturen. Kinderen vanaf een leeftijd van 12 jaar worden meestal betrokken bij de afspraken in het plan.

Aanpassen van het ouderschapsplan

Wanneer de situatie verandert, bijvoorbeeld wanneer een ouder verhuisd of werkloos wordt, kunt u het ouderschapsplan aanpassen. Structurele veranderingen moeten in het plan worden opgenomen, maar incidentele wijzigingen kunt u informeel met elkaar overeenkomen.

Juridische aspecten en mediation

Wanneer het niet lukt om samen tot gemaakte afspraken te komen is het verstandig uw advocaat te benaderen. Hij/ zij kan namens u uw ex-partner uw ex-partner aanschrijven en een voorstel doen voor mediation.

Bekijk ook de checklist van de rijksoverheid

Veelgestelde vragen

1. Is een ouderschapsplan verplicht?
Ja, deze is verplicht voor gehuwde en geregistreerde ouders met minderjarige kinderen die uit elkaar gaan. Dit geldt ook voor ongehuwde ouders met gezamenlijk gezag.

2. Wat als de andere ouder niet wil meewerken aan het ouderschapsplan?
Als de andere ouder weigert mee te werken, kun je mediation proberen of juridische stappen ondernemen. De rechter kan een regeling opleggen als ouders er onderling niet uitkomen.

3. Wat gebeurt er als een van de ouders zich niet aan het ouderschapsplan houdt?
Bij niet-naleving kun je de ouder aanspreken op de afspraken. Als dat niet helpt, kun je juridische stappen zetten via de rechter om naleving af te dwingen.

4. Hoe lang blijft een ouderschapsplan geldig?
Het plan blijft geldig tot het kind 18 jaar wordt. Ouders kunnen het tussentijds wijzigen als de situatie verandert.

5. Moet het ouderschapsplan door een advocaat of rechter worden goedgekeurd?
Bij een echtscheiding moet het plan worden ingediend bij de rechter. Bij ongehuwde ouders is een goedkeuring niet nodig, maar het is wel verstandig om het schriftelijk vast te leggen.

6. Kan ik het ouderschapsplan zelf opstellen?
Ja, ouders kunnen het plan zelf opstellen. Er zijn online voorbeeldplannen beschikbaar. Voor juridisch advies kun je een mediator of advocaat inschakelen.

7. Wat als de situatie van een ouder verandert (bijv. verhuizing of nieuw werk)?
Bij grote veranderingen moeten ouders het plan aanpassen. Dit kan in onderling overleg of via de rechter als er onenigheid is.

8. Wat is het verschil tussen een ouderschapsplan en een omgangsregeling?
Een omgangsregeling is hier onderdeel van en regelt hoe vaak en wanneer een kind de andere ouder ziet. Een plan bevat daarnaast afspraken over opvoeding, financiën en communicatie.